Κατηγορία -Βιβλία




Η Θεσσαλονίκη του 1679

Sieur de la Croix, Γραμματέας και σύμβουλος του Γάλλου πρέσβη στην Κωνσταντινούπολη de Nointel. Γεννήθηκε στη Γαλλία το 1610. Το 1673 έλαβε μέρος στην ανανέωση των διομολογήσεων (Συνθήκη της Αδριανούπολης), μεταξύ της γαλλικής κυβέρνησης και του σουλτάνου Μεχμέτ Δʼ.

Περισσότερα




 Leonard Mlodinow - Ο Γαλιλαίος και οι πιθανότητες

Ο Γαλιλαίος χρησιμοποίησε τις επιστημονικές του ικανότητες για να γράψει μια μικρή μελέτη για τα τυχερά παιχνίδια, με τίτλο «Περί μιας ανακάλυψης για τα ζάρια» (Sopra le Scoperte dei Dadi). To έργο αυτό συντάχθηκε κατ’ εντολή του πάτρωνά του, του μεγάλου δούκα της Τοσκάνης. Το πρόβλημα που απασχολούσε τον μεγάλο δούκα ήταν το εξής:

Περισσότερα




Το διάβασμα σαν αντίδοτο στον θάνατο

Μου αρέσει πάντα, και τη θυμάμαι συχνά, η ετυμολογική πιρουέτα από την οποία προήλθε η έννοια του «διαβάζω» στα ελληνικά. Και μου αρέσει, τόσο γιατί συνδέει τη ζωή του ανθρώπου με τον θάνατο —τον θάνατό του, αλλά και τον θάνατο γενικώς—, όσο και γιατί είναι σαν να δείχνει με το δάχτυλο, κατά κάποιον τρόπο, αυτό που λέμε Ανάγνωση· να το δείχνει και να το αναβιβάζει σε κάτι εξόχως σημαντικό. Όπως και είναι, άλλωστε. Γιατί είναι. Και με το παραπάνω.
Περισσότερα




Αλμπέρ Καμύ - Δεν υπάρχει επαύριο

Για την ελευθερία δεν μπορώ να έχω παρά την αντίληψη που έχουν γι' αυτή ο φυλακισμένος ή ο σύγχρονος πολίτης μέσα στο Κράτος. Η μόνη που ξέρω είναι η πνευματική ελευθερία και η ελευθερία της δράσης. Μ' αυτά τα δεδομένα λοιπόν, αφού το παράλογο αποκλείει κάθε μου ελπίδα για αιώνια ελευθερία γίνεται αιτία να στρέψω στο αντίθετο την ελευθερία της δράσης μου.

Περισσότερα







Ναζίμ Χικμέτ - Ο Κέλογλαν

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας Κέλογλαν που ζούσε με τη μάνα του. Ήτανε άνθρωποι φτωχοί. Ο Κέλογλαν δούλευε Από το πρωί ίσαμε το βράδυ, μα με τα λεφτά που ’βγάζε δεν μπορούσε ν’ αγοράσει ούτε ένα καρβέλι ψωμί. Αν δεν τους βοηθούσανε οι γειτόνοι μάνα και γιός θα πέθαιναν της πείνας.

Περισσότερα




Η ζωή του Επίκουρου

Γεννήθηκε στη Σάμο στις 4 Φεβρουάριου* του 341 π.Χ., δευτερότοκος ανάμεσα σε τέσσερα αδέρφια. Οι γονείς του ήταν κληρούχοι: φτωχοί Αθηναίοι πολίτες που εγκαθίσταντο σε εδάφη των υποτελών κρατών, τα οποία σφετεριζόταν η αθηναϊκή δημοκρατία.

Περισσότερα

Πως να ξεφύγουμε από τη συνήθεια της δυστυχίας; Ο Φραγκλίνος κι ο Αριστοτέλης σε ασκήσεις ηθικής

Οι ακόλαστες πράξεις δεν είναι οδυνηρές επειδή είναι απαγορευμένες, αλλά απαγορευμένες επειδή είναι οδυνηρές... Ήταν, λοιπόν, προς το συμφέρον όσων επιθυμούν την ευδαιμονία να είναι ενάρετοι... Περισσότερα

Ρίτσαρντ Ντόκινς - Πόσο πιθανή ήταν η εμφάνιση της ζωής;

Ο εγκέφαλός μας έχει διαμορφωθεί από τη φυσική επιλογή έτσι ώστε να μπορεί να εκτιμά πιθανότητες και κινδύνους, όπως ακριβώς τα μάτια μας έχουν κατασκευαστεί έτσι ώστε να μπορούν να εκτιμούν το μήκος κύματος των ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων. Διαθέτουμε τα απαραίτητα εφόδια για να εκτελούμε νοητικούς υπολογισμούς κινδύνων και πιθανοτήτων, μέσα στην περιοχή που θα μας ήταν χρήσιμη στην ανθρώπινη ζωή.

Περισσότερα

Καρλ Σαγκάν - Γιατί είναι δύσκολο για τους επιστήμονες να προωθήσουν την επιστήμη;

Μερικοί επιστήμονες - συμπεριλαμβανομένων και μερικών πολύ καλών μου λένε ότι τους αρέσει να εκλαϊκεύουν, αλλά νιώθουν ότι τους λείπει το ταλέντο σε αυτόν τον τομέα. Άλλο να ξέρεις και άλλο να εξηγήσεις. Ποιο είναι το μυστικό?

Περισσότερα

Yuval Noah Harari - Όταν μεγαλώσεις, μπορεί και να μην έχεις δουλειά

Δεν έχουμε ιδέα πώς θα είναι η αγορά εργασίας το 2050. Όλοι συμφωνούν ότι η ύπαρξη μηχανών που μαθαίνουν και η ρομποτική θα αλλάξουν σχεδόν κάθε επάγγελμα, από την παραγωγή γιαουρτιού μέχρι τη διδασκαλία γιόγκα. Υπάρχουν, ωστόσο, αντικρουόμενες απόψεις σχετικά με το είδος της αλλαγής και την εγγύτητά της. Περισσότερα

Μπλεζ Πασκάλ - Ο άνθρωπος και το άπειρο

Από μια μαθηματική οντότητα, όπως στις νεανικές σπουδές, το άπειρο γίνεται στον Πασκάλ το κλειδί για να συλλογιστεί ποια είναι η θέση του ανθρώπου στο σύμπαν. Στριμωγμένη ανάμεσα στο άπειρο μεγαλείο των κοσμικών χώρων και την άπειρη μικρότητα των ζωντανών οργανισμών, η ανθρώπινη ψυχή αιωρείται ανάμεσα στο τίποτα και το όλον, ανάμεσα στη φιλοδοξία να φτάσει στο άπειρο και τους περιορισμούς της φύσης της.

Περισσότερα

Nicholas Christakis - Γιατί ο γαμπρός κερδίζει περισσότερα

Σύγχρονες έρευνες επιβεβαιώνουν ότι ο γάμος πράγματι επιδρά ευεργετικά στην υγεία, αλλά η επίδραση αυτή είναι διαφορετική στα δύο φύλα. Αν μπορούσαμε να διαλέξουμε στην τύχη δέκα χιλιάδες άνδρες, να τους παντρέψουμε με δέκα χιλιάδες γυναίκες και να παρακολουθήσουμε τη ζωή των ζευγαριών για να δούμε ποιος θα πέθαινε και πότε, θα βλέπαμε ότι

Περισσότερα

Λευτέρης Ζούρος - Η δυσκολία να συμβιβαστούμε με τις πιθανότητες

Ο Ντάνιελ Κάνεμαν έκανε καριέρα στήνοντας παγίδες λογικής. Σκαρφιζόταν μια ερώτηση, την υπέβαλλε στους φοιτητές του και αποδείκνυε πόσο παράλογη ήταν η απάντησή τους. Αυτά ήταν τα πειράματά του και γι’ αυτά πήρε βραβείο Νόμπελ. Καθόλου περίεργο.

Περισσότερα

Άντον Τσέχοφ - Περιπτώσεις "Mania Grandiosa"

Υπόψιν της εφημερίδος «Ο Ιατρός»

Ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει, το γεγονός ότι ο πολιτισμός συνεπάγεται για την ανθρωπότητα, εκτός από οφέλη, και φοβερές συμφορές. Περί τούτου μας βεβαιώνουν οι γιατροί, οι οποίοι βλέπουν — όχι αβάσιμα— στην πρόοδο τα αίτια μιας σειράς διαταραχών του νευρικού συστήματος που τόσο συχνά σημειώνονται κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών. Περισσότερα

Νίκος Τσιφόρος - Φταίει το χιόνι

Φταίει το χιόνι.

Όλοι οι ζωγράφοι τον φτιάνουνε γέρο, με κάτασπρα γένια, φορτωμένο με καμπούρες και ρίγη. Όλοι οι ζωγράφοι παρασυρθήκανε από το χιόνι. Αν υπήρχε φαντασία, θα ζωγραφίζανε τον χειμώνα σαν ένα νέο παιδί που κουβαλάει πάγο κολώνες ή θα τον ζωγραφίζανε σαν Εσκιμώο που κυνηγάει ταράνδους.

Περισσότερα

Ε. Π.Παπανούτσος - Η εκούσια κατάρρευση

Όσοι ανατρέφουν, εκπαιδεύουν ή διοικούν ανθρώπους ας διαβάσουν με προσοχή αυτήν εδώ την εξομολόγηση που κάνει ο Πιετσόριν μέσα στο περίφημο μυθιστόρημα του Ρώσου συγγραφέα Μιχαήλ Λέρμοντοβ «Ένας ήρωας του καιρού μας» (1840):

Περισσότερα

Stephen Hawking- Το βέλος του Χρόνου

Οι απόψεις μας για τη φύση του χρόνου μεταβλήθηκαν προοδευτικά . Ως τις αρχές του αιώνα μας οι άνθρωποι πίστευαν σε έναν απόλυτο χρόνο· πίστευαν δηλαδή ότι σε κάθε ένα γεγονός αντιστοιχούσε με μονοσήμαντο τρόπο ένας αριθμός — ο «χρόνος» του γεγονότος — και σε κάθε δύο γεγονότα ένας άλλος — το «χρονικό διάστημα» μεταξύ τους.

Περισσότερα

John Higgs - Διαγράφοντας τον ομφαλό

Το απόγευμα της 15ης Φεβρουαρίου 1894 ο γάλλος αναρχικός Μάρσιαλ Μπουρντέν έφυγε από το δωμάτιο που νοίκιαζε στην οδό Φίτζροϊ στο Λονδίνο . Είχε μαζί του μια αυτοσχέδια βόμβα και ένα μεγάλο χρηματικό ποσό. Δεν έβρεχε και η μέρα ήταν ηλιόλουστη, και έτσι στο Γουέστμινστερ ο Μπουρντέν επιβιβάστηκε σε ένα ανοιχτό τραμ που το έσερναν άλογα . Το τραμ διέσχισε τον Τάμεση και τον μετέφερε στο Γκρίνουιτς .

Περισσότερα

7 μικρά ιστορικά παράδοξα από την άγνωστη πλευρά του Βυζαντίου

Οι κίνδυνοι του επαγγέλματος

Στο Βυζάντιο από τους 88 αυτοκράτορες που βασίλευσαν από το 330 ως το 1453 μόνο οι μισοί πέθαναν από φυσικά αίτια. Σε αυ­τούς, μάλιστα, δεν συμπεριλαμβάνονται όσοι δεν άσκησαν ποτέ την εξουσία ή ήταν συμβασιλείς. Οι υπόλοιποι δολοφονήθηκαν ή σκοτώθηκαν ύστερα από εξέγερση ή εκθρονίστηκαν και ακρωτηριάστηκαν, ή βασανίστηκαν με άλλον τρόπο.

Περισσότερα

Matt Ridley - Πως όλα θα μπορούσαν να πάνε ανάποδα. Η περίπτωση της Τασμανίας

Η πιο εντυπωσιακή περίπτωση τεχνολογικής οπισθοδρόμησης είναι η Τασμανία. Απομονωμένος σε ένα νησί στις εσχατιές του κόσμου, ένας πληθυσμός λιγότερων από 5000 κυνηγών-τροφοσυλλεκτών, κατανεμημένος σε εννιά φυλές, περιέπεσε σε μια κατάσταση που δεν μπορεί να χαρακτηριστεί απλώς στασιμότητα. Βαθμιαία και σταθερά, οι άνθρωποι αυτοί επανήλθαν σε απλούστερους τύπους εργαλείων και τρόπους διαβίωσης, αποκλειστικά  και μόνο επειδή δεν είχαν τον αναγκαίο αριθμό μελών για να συντηρήσουν την υπάρχουσα τεχνολογία τους.

Περισσότερα

Stephen Hawking - Έχουν οι άνθρωποι ελεύθερη βούληση;

Αν διαθέτουμε ελεύθερη βούληση, σε ποιο σημείο του εξελικτικού δέντρου εμφανίστηκε;

Διαθέτουν τα κυανοφύκη ή τα βακτήρια ελεύθερη βούληση, ή μήπως η συμπεριφορά τους είναι αυτόματη και εντός της επικράτειας των φυσικών νόμων;

Περιορίζεται η ελεύθερη βούληση σε όλους τους πολυκύτταρους οργανισμούς ή μόνο στα θηλαστικά;

Περισσότερα

Umberto Eco – Επιστήμη, τεχνολογία και μαγεία

Πιστεύουμε ότι ζούμε στην εποχή που, εντοπίζοντας τις απαρχές της, ο Αϊζάια Μπερλίν αποκάλεσε The Age of Reason. Αφού τελείωσαν πια τα σκοτάδια του Μεσαίωνα, αφού ξεκίνησαν η κριτική σκέψη της Αναγέννησή και η ίδια η επιστημονική σκέψη, θεωρούμε ότι ζούμε σήμερα σε μια εποχή που κυριαρχείται από την επιστήμη.

Περισσότερα