Κατηγορία -Φιλοσοφία

Φιλοσοφία

Οδηγίες του Επίκουρου για έναν φιλοσοφημένο τρόπο ζωής

impressivepictures

Ο άνθρωπος που έχει διαφωτιστεί από την επικούρεια φιλοσοφία θα αποπειραθεί να κάνει τις επιλογές εκείνες που θα τον οδηγήσουν στην ηδονή ή όπως την ευχαρίστηση συναίσθημα οικείο και συμβατό με τη φύση του, ενώ από την άλλη θα αποφύγει όποια κατάσταση μπορεί να του προκαλέσει πόνο. Περισσότερα

Η Φιλία και ο Έλεος – Κορνήλιος Καστοριάδης

friend

Το κείμενο του άρθρου αποτελεί απόσπασμα σεμιναρίου (1983) του Κορνήλιου Καστοριάδη, το οποίο έχει συμπεριληφθεί στο εξαιρετικό βιβλίο «Η Ελληνική ιδιαιτερότητα, Τόμος Β΄, Η Πόλις και οι νόμοι» (εκδ. «Κριτική. Επιστημονική Βιβλιοθήκη», Αθήνα, 2008, μετάφραση: Ζωή Καστοριάδη.)  Περισσότερα

Αριστοτέλης – Ποιος είναι ο γενναίος άνθρωπος;

aristotle (1)

Η ανδρεία είναι η μεσότητα σε σχέση με τον φόβο και το θάρρος. Ο ανδρείος έχει να κάνει με πράγματα που προκαλούν μέγιστο φόβο και κανείς άλλος πέραν αυτού δεν υποφέρει τα δεινά τόσο μετρημένα όσο ο ανδρείος. Το πιο φοβερό απ’ όλα είναι ο θάνατος, καθώς με αυτόν τα πάντα λήγουν. Περισσότερα

Σωκράτης: Η φοράδα, η χύτρα και η κοπέλα

diotima-aquela-que-iniciou-socrates-nos-misterios-amor-socrates-

Περί δυσκολίας να οριστεί το ωραίο και το άσχημο

Σωκράτης: Κάποιος με έφερε σε δύσκολη θέση, όταν με ρώτησε κάπως έτσι και με πολύ αλαζονικό τρόπο: «Από πού ξέρεις εσύ, Σωκράτη», είπε, «ποια είναι τα ωραία και ποια τα άσχημα;» […] Περισσότερα

Λιαντίνης – Τα κατά Κίρκην

Romney-Lady-Hamilton-as-Circe

Ihr Frohlichen am Isthmos, und am Cephyss und am Taygetos. Holderlin

Ο Όμηρος είναι ή για τα μικρά παιδιά ή για τους πολύ γέροντες. Θα τον ακούσεις να παραμυθολογεί και θα σε δέσουν τα λόγια του, όπως σε δένουν μαύρα μάτια ή γαλανά, όταν δεν ξέρεις σχεδόν τίποτα ή όταν τα ξέρεις σχεδόν όλα. Έλα να ιδούμε, λοιπόν, κάτω απ’ αυτή τη διπλή οπτική του μικροσκοπίου και του τηλεσκόπιου τι λέει στην ιστορία της Κίρκης. Περισσότερα

Μ.Φουκώ – Αρχαίοι Έλληνες: ηδονή vs υγεία

ancient

ΑΠ.: Στο LUsagedes Plaisirs προσπαθώ να δείξω λ.χ. ότι υπάρχει μια αυξανόμενη ένταση μεταξύ ηδονής και υγείας. Αν πάρετε τους γιατρούς κι όλο το ενδιαφέρον για τη δίαιτα, βλέπετε πρώτα ότι τα βασικά θέματα είναι πολύ όμοια για αρκετούς αιώνες. Η ιδέα όμως ότι το σεξ έχει τους κινδύνους του είναι πολύ πιο ισχυρή τον 2ο αιώνα μ.Χ. απ’ ό,τι τον 4ο αιώνα π.Χ. Περισσότερα

Νίτσε – Περί του πάθους της αλήθειας

 slide_59_truth

Είναι άραγε η δόξα απλά και μόνο η νοστιμότερη τροφή του εγωισμού μας; Κι όμως! Ο πόθος της δόξας ήταν αναπό­σπαστο κομμάτι των πιο σπάνιων ανθρώπων, κα­θώς και των πιο σπάνιων στιγμών τους. Ειν’ οι στιγμές των ξαφνικών εκλάμψεων, όταν ο άν­θρωπος απλώνει το χέρι του με μία αγέρωχη κί­νηση, σαν να πρόσταζε τη δημιουργία ενός κό­σμου, αντλώντας κ’ εκπέμποντας φως από μέ­σα του. Περισσότερα

Οι 3 κατηγορίες ευτυχίας – Σοπενχάουερ

Arthur-Schopenhauer-ok

Από τούτα, γίνεται σαφές πόσο πολύ εξαρτάται ή ευτυχία μας από το τι είμαστε, από την ατομικότητα μας, ενώ, αντίθετα, αυτό πού συνήθως υπολογίζει κανείς είναι μόνον ή μοίρα μας, το τι έχουμε ή το τι θεωρούμαστε κοινωνικά. Όμως, ή μοίρα μπορεί να βελτιωθεί· επιπλέον, όταν υπάρχει εσωτερικός πλούτος, τότε, ασφαλώς, δεν απαιτεί κανείς πολλά απ’ αυτήν. Αντίθετα, ένας ηλίθιος είναι πάντοτε ένας ηλίθιος, ένα ξύλο απελέκητο παραμένει ξύλο απελέκητο μέχρι το τέλος της ζωής του, και ας βρίσκεται στον παράδεισο ανάμεσα στα ουρί. Περισσότερα

Η σκέψη είναι πράξη

skepsi-kaset_yiannis-zisis_450_17-40

Είναι φανερό ότι τα πάντα γύρω μας, τουλάχιστον τα ανθρωπογενή, είναι αποτέλεσμα της σκέψης μας. Ανάλογα με τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του στοχαστή (νοητική ικανότητα, συγκέντρωση, επίμονη, κλπ) και με την αγωγιμότητα του εκφραστικού μηχανισμού (νοητικού, ψυχολογικού, υλικοσωματικου) μεσολαβεί ένας χρόνος έκφρασης και υλοποίησης μιας ιδέας σε πράξη. Περισσότερα

Ο Ερωτευμένος Σοπενχάουερ

michael-maier-fantasy-emotions-love-contemporary-art-post-surrealism-300x300

Η αρθρογράφος προτείνει ότι η παρηγοριά για πολλά πράγματα μπορεί να βρεθεί στη φιλοσοφία. Χρησιμοποιώντας τον φιλόσοφο Αρθούρο Σοπενχάουερ -και την φιλοσοφία του για παράδειγμα- θα προσφέρουμε τις παρηγοριές μας στις πληγωμένες καρδιές. Περισσότερα

Ράμφος – Το φιλότιμο

filotimo

Στήν έκφραστική δυναμική μιας γλώσσας μετέχει καί ό πολιτισμός, ό όποιος όσο στηρίζει τόσο πλάθει τις λέξεις. Γιά νά συγκοινωνήσουν οι λέξεις, θά πρέπη νά περιλαμβάνουν στο παρόν τής συμβολής καί τό παρελθόν μέ όλες ή μέ πολλές άπό τις προεκτάσεις του. Περισσότερα

Οι πόνοι του κόσμου

van gogh pain

Σε κάθε ατυχία, σε κάθε βάσανό, τη μεγαλύτερη παρηγοριά τη βρίσκουμε, παρατηρώντας την κατάσταση εκείνων πού είναι περισσότερο από μας δυστυχισμένοι. Αυτό το μπορεί ό καθένας μα τι αξία έχει για το σύνολο ; Περισσότερα

Έκτακτο ανακοινωθέν: το σίγμα μήνυσε το ταυ! Διαβάστε γιατί στη Δίκη των Συμφώνων

12938040-luxurious-victorian-initials-letter-s-after-a-engraving-a-bull-fight-edited-by-the-graphic--london-c

[Όταν ήταν άρχοντας ο Αρίσταρχος ο Φαληρέας, στις επτά του μήνα Πυανεψιώνα, το Σίγμα έκανε μήνυση στο Ταυ ενώπιον των επτά φωνηέντων για βία και αρπαγή, λέγοντας ότι του έχει πάρει όλες τις λέξεις που γράφονται με διπλό ταυ]. Περισσότερα

Ουμπέρτο Έκο – O βλάκας

01

«Και ο βλάκας;»

«Α! Ο βλάκας δεν κάνει λάθη συμπεριφοράς. Κάνει λάθος συλλογισμούς. Είναι αυτός που λέει ότι όλοι οι σκύλοι είναι κατοικίδια ζώα και όλοι οι σκύλοι γαβγίζουν, όμως και οι γάτοι είναι κατοικίδια ζώα, επομένως γαβγίζουν. Ή ότι όλοι οι Αθηναίοι είναι θνητοί, όλοι οι κάτοικοι του Πειραιά είναι θνητοί, επομένως όλοι οι κάτοικοι του Πειραιά είναι Αθηναίοι». Περισσότερα

Τι συμβουλεύει ο Σοπενχάουερ για την γνώμη των άλλων;

OPINION

Το τι παριστάνει κανείς, η ύπαρξή μας δηλ. στην γνώμη των άλλων, προσλαμβάνει καθολικά μία σημασία -ως συνέπεια μιας ιδιαίτερης αδυναμίας της ανθρώπινης φύσης -υπερβολικά μεγάλη, παρότι και ο πλέον επιπόλαιος στοχασμός θ’ αρκούσε για να μας διδάξει ότι τούτο, καθ’ εαυτό, είναι για την ευτυχία μας επουσιώδες. Περισσότερα

Η γνώση κι ο Σκεπτικισμός

468347021

Ο σκεπτικισμός, ως συστηματική άρνηση της γνώσης, πρωτοεμφανίστηκε στο πλαίσιο της αρχαίας ελληνικής διανόησης υπό την μορφή δυο τάσεων: εκείνη του Ακα­δημαϊκού Σκεπτικισμού και εκείνη του Πυρρωνισμού. Περισσότερα

Αριστοτέλης – ποιες είναι οι φυσικές αιτίες που φθείρουν ή διατηρούν τη μοναρχία

aristotle

Τώρα απομένει να ερευνήσουμε ποιες είναι οι φυσικές αιτίες που φθείρουν ή διατηρούν τη μοναρχία. Ό,τι λοιπόν συμβαίνει στα πολιτεύματα, για τα οποία μιλήσαμε, ανάλογα πράγματα συμβαίνουν και στις βασιλείες και τις τυραννίδες. Η βασιλεία κλίνει προς την αριστοκρατία και η τυραννίδα περιέχει στοιχεία του χειρότερου τύπου και της ολιγαρχίας και της δημοκρατίας. Περισσότερα

Το σφυρί του Νίτσε

url-7

To γκρέμισμα των ειδώλων μας

Στον Πρόλογο του Λυκόφωτος των Ειδώλων, του συντόμου έρ­γου του που σκοπό είχε να συνοψίσει τις ιδέες του, ο Γερ­μανός φιλόσοφος Φρίντριχ Νίτσε, έγραφε: Αυτό το μικρό δοκίμιο αποτελεί μια σφοδρή κήρυξη πολέμου, και αναφορικά με την κρούση των ειδώλων, αυτή τη φορά δεν είναι απλώς είδωλα της εποχής, αλλά Περισσότερα

Δ. Λιαντίνης – Ελληνοέλληνας

_60618574_greeklaptop

Τόξων εμών άτερ Τροία δεν πέφτει.

Εχάσαμε τότε στεριές μεγάλες και θάλασσες πλατιές που για τριάντα αιώνες ήσαν ατόφυα Ελλάδα. Σήμερα τις κοιτάμε από μακρυά, όπως εκοίταγε ο Θοδωράκης Κολοκοτρώνης από τη Ζάκυνθο το Μοριά, και έκλεγε. Και με το κυάλι αγνάντευε, και με το κυάλι βλεπει , βλέπει τη θάλασσα πλατιά και τη στεριά μεγάλη. Τον πήρε το παράπονο. Περισσότερα

Η φιλοσοφία του Σωκράτη (469-399 π.Χ.)

socrates

Ο φιλόσοφος Σωκράτης παραμένει ένα αίνιγμα, όπως άλλωστε υπήρξε και όσο ζούσε. Παρόλο που δεν άφησε ούτε δείγμα συγγράμματος, θεωρείται ακόμα και σήμερα ένας από τους φιλοσόφους που άλλαξαν για πάντα το πώς αντιλαμβανόμαστε την φιλοσοφία και επηρέασε σχεδόν όλες τις υπόλοιπες φιλοσοφικές σχολές. Πέρασε τη ζωή του στις αγορές και του δρόμους της Αθήνας και θεωρούσε ότι τα χωράφια και τα δέντρα δεν έχουν κάτι να του πουν. Περισσότερα

Ιουλιανός – Προς τα αμόρφωτα σκυλιά *

Julian

Πρόσεξε λοιπόν, μετά απ’ αυτά, κατά πόσον δεν είναι αφεντικά μας όλοι εκείνοι στους οποίους είμαστε υποχρεωμένοι να υπακούμε, για να αποφύγουμε τους πόνους και τις στενοχώριες που θα μας προξενήσει η τιμωρία τους· ή μήπως νομίζεις πως μοναδική τιμωρία είναι να σηκώσεις το μπαστούνι σου και να χτυπήσεις τον υπηρέτη; Περισσότερα

Από ποιους και τι διδάχθηκε ο Μάρκος Αυρήλιος;

Μάρκος Αυρήλιος

Στο πρώτο μέρος του βιβλίου του “Τα εις Εαυτόν”, ο Μάρκος Αυρήλιος (26 Απριλίου 121 μ.Χ. – 17 Μαρτίου 180 μ. Χ.) αναφέρεται σε όλους όσοι τον δίδαξαν την αρετή και τη φιλοσοφία. Παραθέτω περιληπτικά αποσπάσματα που είναι πολύτιμα και για τη δική μας πνευματική οικοδομή και τη διαμόρφωση “καλού κ’ αγαθού” χαρακτήρα:

Περισσότερα

Λιαντίνης – το τσακάλι και το λαγουδάκι

white_jackal_ics_body

Ένα λευκό τσακάλι κυνηγά ένα λευκό λαγουδάκι. Στις απέραντες χιονισμένες στέπες του Καναδά. Το σαρκοβόρο είναι πεινασμένο και άγριο ως την άκρη των νυχιών κι ως την άκρη της τρίχας του. Το λαγουδάκι το αλαλιάζει τρελός ο φόβος του θανάτου. Τρέχει σα σφαίρα. Περισσότερα

Αριστοτέλης – Πως διατηρούνται οι μοναρχίες

Aristotelis-1

Σε γενικές γραμμές οι μοναρχίες διατηρούνται για λόγους αντίθετους από εκείνους που τις ανατρέπουν, και ανάλογα με τη μορφή της, η βασιλεία επιβιώνει μετριάζοντας την εξουσία της. Γιατί τόσο περισσότερο θα παραμείνει στην εξουσία αμετάβλητη, όσο λιγότερες είναι οι εξουσίες της. Περισσότερα

Λιαντίνης – Αδικία και Τίση

anaximander

Είκοσι τρεις λέξεις απόμειναν από τα γραπτά του Αναξίμανδρου. Λιγότερες από τις ώρες της μέρας. Δεν ξέρουμε αν ο χρόνος στάθηκε με δικαιοσύνη πάνω από το έργο αυτού του εξαιρετικού ανθρώπου. Εάν θά ‘πρεπε ή όχι περισσότερα λόγια του να περάσουν τον ποταμό της λήθης και να σωθούν. Περισσότερα

Από το κάλλος τι απομένει …. (Μένιππου και Ερμού)

bastein-lepage_diogenes

Μ. Ερμή πού βρίσκονται οι ωραίοι και οι ωραίες;  Ξενάγησέ με σε παρακαλώ, καθώς είμαι νεοφερμένος.

Ε. Δεν έχω πολλήν ώρα στη διάθεσή μου βρε Μένιππε, αλλά να, παρατήρησε εκεί στα δεξιά, εκεί βρίσκονται ο Υάκινθος, ο Νάρκισσος, ο Νηρέας, ο Αχιλλέας, και η Τυρώ και η Ελένη και η Λήδα και όλες οι παλιές ομορφιές. Περισσότερα