Κατηγορία -Φιλοσοφία

Φιλοσοφία

Ηθική ευθύνη και εθελοντές στρατιώτες

soldeth

Όταν σκεφτόμαστε την έννοια της ηθικής ευθύνης, συχνά μας έρχεται στο νου ο εθελοντισμός με την καλή έννοια. Αν κάποιος εξαναγκάζεται να προβεί σε μια ενέργεια παρά τη θέλησή του, συνήθως κρίνουμε ότι δεν φέρει την ηθική ευθύνη για την πράξη του. Κι αυτό το λέμε με το δεδομένο ότι δεν έπραξε εκουσίως. Ομοίως, αν κάποιος επιστρατευόταν (παρά τη θέλησή του), δεν θα τον θεωρούσαμε υπεύθυνο για την εμπλοκή του σ’ έναν άδικο πόλεμο.

Περισσότερα




Έριχ Φρομ – Η διάψευση της Μεγάλης Υπόσχεσης

Surrealart 20 in 55 Conceptual Examples of Surreal Artworks

Η Μεγάλη Υπόσχεση της Χωρίς Όρια Προόδου – η υπόσχεση της κυριαρχίας πάνω στη φύση, της υλικής αφθονίας, της απέραντης ευτυχίας για όσο το δυνατό μεγαλύτερο αριθμό ανθρώπων και της ανεμπόδιστης προσωπικής ελευθερίας-συντηρούσε τις ελπίδες και την πίστη ολόκληρων γενεών από την αρχή της βιομηχανικής εποχής. Περισσότερα




Νίτσε: Εμείς οι αεροναύτες του πνεύματος.

Chagall-flying-lovers

Όλα αυτά τα παρά­τολμα πουλιά που πετούν για μακρινούς, ολοένα πιο μακρι­νούς τόπους, – θα έρθει σίγουρα η στιγμή που δεν θα μπορούν πια να πάνε μακρύτερα, που θα κουρνιάσουν πάνω σε ένα κα­τάρτι ή σε κάποιο άγονο βράχο – πολύ ευτυχισμένα μάλιστα που βρήκαν αυτό το άθλιο καταφύγιο! Περισσότερα




Ο Οδυσσέας Ελύτης για την Ευρώπη και την Ελλάδα

elutis-ellada

Κάποτε, θα ερχόταν η στιγμή για την Ευρώπη, να συνειδητοποιήσει τις ρίζες της, αφού δεν μπορεί να υπάρξει σαν αυτόνομη μονάδα χωρίς κάποιο θεωρητικό υπόβαθρο. Αλλά και για την Ελλάδα η στιγμή να αποφασίσει αν θα μείνει απομονωμένη στις δικές της αξίες ή θα ενταχθεί σ’ ένα ευρύτερο σύνολο με οφέλη πρακτικής φύσεως, αναμφισβήτητα, αλλά και με τον κίνδυνο ν’ αλλοιωθεί η φυσιογνωμία της.
Περισσότερα




Η διαφορά του “είναι” και του “έχει” μέσα από λίγα ποιήματα

surreal-photography31

Σαν εισαγωγή για την κατανόηση της διαφοράς ανάμεσα στον τρόπο ύπαρξης με βάση το έχει και στον τρόπο ύπαρξης με βάση το είναι, θα χρησιμοποιήσω δύο ποιήματα με παρόμοιο περιεχόμενο. Περισσότερα




Σοπενχάουερ: Αυτές είναι οι 3 δυνάμεις κι αυτά τα 3 είδη απολαύσεων

life_drawing_

Στους κυρίους αυτούς, όσο είναι νέοι, την λύση δίνουν η μυϊκή δύναμη και η γενετήσια ορμή. Αργότερα, όμως, δεν απομένουν παρά οι πνευματικές δυνάμεις· εάν τούτες δεν υπάρχουν η δεν έχουν καλλιεργηθεί η δεν έχει συσσωρευτεί το απαιτούμενο για την δραστηριότητά τους υλικό, τότε ό θρήνος είναι μέγας. Περισσότερα




Αλμπέρ Καμυ – Η παράλογη ελευθερία

This is your freedom...

Τώρα το κυριότερο έγινε. Δεν μπορώ ν’ αρνηθώ τις λίγες αλήθειες που ξέρω. Αυτό που ξέρω, αυτό που είναι σίγουρο, αυτό που δεν μπορώ ν’ αρνηθώ, αυτό που δεν μπορώ ν’ απορρίψω, αυτά έχουν σημασία. Το κομμάτι του εαυτού μου που ζει μ’ αβέβαιες νοσταλγίες μπορεί ν’ αρνηθεί τα πάντα, εκτός απ’ τον πόθο της ενότητας, την επιθυμία της εξήγησης, την ανάγκη για σαφήνεια και συνοχή.

Περισσότερα




Το άσχημο συμβάλλει στην τάξη

on-ugliness

Τι πιο ζοφερό από έναν δήμιο; Τι πιο άσπλαχνο και πιο σκληρό από ετούτη την ψυχή; Αλλά ανάμεσα στους νόμους κατέχει μία απαραίτητη θέση και εντάσσεται στην τάξη ενός ευνομούμενου κράτους!…] Περισσότερα

Νίτσε: Κάντε τόπο για τις μεγάλες ψυχές

-sunset-mont-blanc-br-

«Μόνο εκεί όπου το κράτος παύει να υπάρχει, μπορεί ν’ αρχίσει το τραγούδι του απαραίτητου ανθρώπου»

ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ; ΤΙ ΕΙΝ’ ΑΥΤΟ; Ε, λοιπόν, τώρα ανοίξτε τ’ αυτιά σας, γιατί θα σας μιλήσω για τον θάνατο των λαών. Περισσότερα

Νίτσε -Το πρόβλημα του Σωκράτη

Socrates_v2

Οι σοφότεροι άνθρωποι όλων των εποχών κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα για τη ζωή: δεν αξίζει τίποτε… Παντού και πάντα ακούει κανείς τον ίδιο ήχο από το στόμα τους – έναν ήχο γεμάτο από αμφιβολία, από μελαγχολία, από κούραση από τη  ζωή, από από αντίσταση στη ζωή. Ακόμη κι ο Σωκράτης είπε όταν πέθαινε: «το να ζεις σημαίνει να ‘σαι άρρωστος πολύ καιρό: χρωστώ έναν πετεινό στον λυτρωτή Ασκληπιό». Ακόμη κι ο Σωκράτης είχε κουραστεί από τη ζωή. – Τι αποδεικνύει όμως αυτό; Τι δηλώνει; Περισσότερα

Τα επτά “εγχειρίδια” ευτυχίας τριών Ελλήνων φιλοσόφων

The School of Athens' showing Greek philosophers and scientist with Plato (428-348 BC) and his pupil Aristotle (384-322 BC) in the centre. Raphael (1483-1520) Raffaello Santi, Italian painter. Vatican.

Κάθε λογικός άνθρωπος, θα μας συμβούλευε πως για να φτάσουμε στον επιθυμητό προορισμό- εφόσον δεν είμαστε βέβαιοι για τη διαδρομή- θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε, πυξίδα ή…ένα GPS ή έστω τις αναλυτικές οδηγίες κάποιου γνώστη. Σε διαφορετική περίπτωση κινδυνεύουμε να περιφερόμαστε άσκοπα και επί μακρόν, με αμφίβολο αποτέλεσμα. Περισσότερα

5 δύσκολα ερωτήματα για τη ζωή μας στο μέλλον

ed_large

Στο κοντινό μέλλον η πρόσβαση στην πληροφορία και την τεχνολογία θα μπορούσε να εξαλείψει την ιδιωτκότητα και τα κέρδη, και να μας υποχρεώσει να επαναπροσδιορίσουμε τα όρια ανάμεσα στον άνθρωπο και τις μηχανές. H παραγωγή και η εκμετάλλευση των πόρων θα γίνονται κυρίως τοπικά, οι υπηρεσίες θα είναι πλήρως αυτοματοποιημένες, η παραγωγικότητα των εργαζομένων και η ψυχολογία των καταναλωτών ιδιαίτερα προβλέψιμη, και η τεχνητή ενίσχυση του ανθρώπου ευρύτατα διαδεδομένη.

Περισσότερα

Νίτσε: Να γίνουμε πιο τρυφεροί

tenderness-1098543284l

Όταν αγαπούμε, σεβόμαστε και θαυμάζουμε κάποιον και κατόπιν όταν βλέπουμε ότι υποφέρει, – πάντα με κατάπληξη επειδή μας φαίνεται απαράδεκτο η ευτυχία που αναβλύζει από μέσα του να μην προέρχεται από μια πηγή προσωπικής ευτυχίας. Περισσότερα

Ποιον θα έπρεπε να σκοτώσει ο οδηγός-ρομπότ;

οδηγός ρομπότ

Τα ρομπότ ήδη κυριαρχούν στον κόσμο. Το ότι δεν το έχουμε συνειδητοποιήσει πλήρως ακόμα, οφείλεται στο ότι αυτό δεν συντελέστηκε με τον τρόπο που περιέγραψε το 1950 ο Ισαάκ Ασίμωφ στο γνωστό μυθιστόρημα του “Εγώ, το Ρομπότ”. Μπορεί οι δρόμοι των πόλεων να μην είναι γεμάτοι από ανθρωποειδή ρομπότ, όμως ήδη τα ρομπότ έχουν κάνει μεγάλη πρόοδο και εκτελούν πολλές εργασίες. Μια εφαρμογή που πρόκειται να υλοποιηθεί σύντομα είναι τα αυτόνομα αυτοκίνητα χωρίς οδηγό. Ακόμα κι αν δεν ελέγχεται η οδήγηση από ανθρωποειδή ρομπότ, εντούτοις θα ελέγχεται από λογισμικό, κάτι που εγείρει πολλά ηθικά ζητήματα.
Περισσότερα

Νίτσε – Ποια είναι η καλύτερη δοκιμή της ανεξαρτησίας μας;

3732259875

Πρέπει να θέσει υπό έλεγχο κανείς τον εαυτό του για να διαπιστώσει αν είναι προορισμένος για ανεξαρτησία και διοίκηση- και πρέπει να το κάνει αυτό την κατάλληλη στιγμή. Δεν πρέπει να αποφύγει κανείς τους ελέγχους του, αν και ίσως να είναι το πιο επικίνδυνο παιχνίδι που μπορεί να παίξει κανείς, και τελικά είναι έλεγχοι που γίνονται μπροστά σε μας ως μάρτυρες και σε κανέναν άλλο δικαστή. Περισσότερα

7 γυναίκες φιλόσοφοι από την αρχαία Ελλάδα που μάλλον αγνοείτε την ύπαρξή τους

hypatia2-featured

Αν εξαιρέσουμε την, σχετικά γνωστή, μεγάλη Ελληνίδα φιλόσοφο Υπατία , δύσκολα οι πιο πολλοί θα μπορούσαμε να ονοματίσουμε κάποια άλλη. Όμως υπήρχαν σημαντικές και πολυγραφότατες γυναίκες  φιλόσοφοι, που συνέβαλαν τα μέγιστα στο θαύμα της αρχαίας Ελλάδας. Μερικές από αυτές ήταν οι εξής: Περισσότερα

Σοπενχάουερ – Oδηγίες ζωής για τους ανθρώπους με εσωτερικό πλούτο

flower

Συγκεκριμένα, η ατονία του πνεύματος συνδέεται σταθερά με την ατονία της αισθαντικότητας και της διεγερσιμότητας, ένα ποιόν που καθιστά κάποιον λιγότερο δεκτικό για πόνους και θλίψεις κάθε είδους κι έντασης. Περισσότερα

Τι συνταρακτικό συνέβηκε στην Δύση όταν ανακάλυψαν τα βιβλία του Αριστοτέλη;

aristotle

Ο Αριστοτέλης και η μεσαιωνική αστρική πύλη

Μια φορά κι έναν καιρό στη Δύση, στην Ισπανία για να ακριβολογούμε, ήρθε στο φως μια συλλογή εγγράφων που βρίσκονταν στο σκοτάδι για πάνω από χίλια χρόνια, και τα αποτελέσματα της ανακάλυψης ήταν στ’ αλήθεια επαναστατικά. Περισσότερα

Σοπενχάουερ – Όλα διαλύονται στο χείμαρρο των χρόνων

pain_mle46-v

Όποιος βγήκε απ’ την πλάνη των πρώτων νεανικών ονείρων του, αν θησαύρισε τη δική του και την ξένη πείρα, αν μελέτησε την ιστορία των περασμένων ή είναι ενήμερος των συμβάντων της εποχής του, αν δεν έχει το νου του θο­λωμένο από ριζωμένες προλήψεις, πρέπει να φτάσει σ’ αυτό το συμπέρασμα: πώς ο ανθρώπινος κόσμος είναι παραδομένος στην τύχη και στην πλάνη, κι απ’ αυτές, δίχως να γίνεται λόγος καν για αίσθημα συμπόνιας, κυριαρχείται και διευθύνεται τυχαία, ενώ ή τρέλα κι ή μοχθηρία βοηθούν με το αδιάκοπο στριφογύρισμα του βούρδουλα τους. Περισσότερα

Απόσπασμα αγάπης από το “Τάδε έφη Ζαρατούστρα”

friedrich_nietzsche

ΑΓΑΠΩ ΑΥΤΟΥΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΞΕΡΟΥΝ ΝΑ ΖΟΥΝ ΠΑΡΑ ΜΟΝΟ ΣΑΝ ΚΑΤΑΒΑΤΕΣ, ΕΠΕΙΔΗ ΕΙΝΑΙ ΥΠΕΡΒΑΤΕΣ. Αγαπώ τους μεγάλους καταφρονητές, επειδή είναι οι μεγάλοι λάτρες, και βέλη που λαχταρούν την άλλη ακτή. Αγαπώ εκείνους που δεν ψάχνουν πρώτα ένα λόγο πέρα από τ’ αστέρια για να κατεβούνε και να θυσιαστούνε, αλλά θυσιάζουν τον εαυτό τους στη γη, ώστε η γη του Υπεράνθρωπου στη συνέχεια να έρθει.
Περισσότερα

Οδηγίες του Επίκουρου για έναν φιλοσοφημένο τρόπο ζωής

impressivepictures

Ο άνθρωπος που έχει διαφωτιστεί από την επικούρεια φιλοσοφία θα αποπειραθεί να κάνει τις επιλογές εκείνες που θα τον οδηγήσουν στην ηδονή ή όπως την ευχαρίστηση συναίσθημα οικείο και συμβατό με τη φύση του, ενώ από την άλλη θα αποφύγει όποια κατάσταση μπορεί να του προκαλέσει πόνο. Περισσότερα

Η Φιλία και ο Έλεος – Κορνήλιος Καστοριάδης

friend

Το κείμενο του άρθρου αποτελεί απόσπασμα σεμιναρίου (1983) του Κορνήλιου Καστοριάδη, το οποίο έχει συμπεριληφθεί στο εξαιρετικό βιβλίο «Η Ελληνική ιδιαιτερότητα, Τόμος Β΄, Η Πόλις και οι νόμοι» (εκδ. «Κριτική. Επιστημονική Βιβλιοθήκη», Αθήνα, 2008, μετάφραση: Ζωή Καστοριάδη.)  Περισσότερα

Αριστοτέλης – Ποιος είναι ο γενναίος άνθρωπος;

aristotle (1)

Η ανδρεία είναι η μεσότητα σε σχέση με τον φόβο και το θάρρος. Ο ανδρείος έχει να κάνει με πράγματα που προκαλούν μέγιστο φόβο και κανείς άλλος πέραν αυτού δεν υποφέρει τα δεινά τόσο μετρημένα όσο ο ανδρείος. Το πιο φοβερό απ’ όλα είναι ο θάνατος, καθώς με αυτόν τα πάντα λήγουν. Περισσότερα

Σωκράτης: Η φοράδα, η χύτρα και η κοπέλα

diotima-aquela-que-iniciou-socrates-nos-misterios-amor-socrates-

Περί δυσκολίας να οριστεί το ωραίο και το άσχημο

Σωκράτης: Κάποιος με έφερε σε δύσκολη θέση, όταν με ρώτησε κάπως έτσι και με πολύ αλαζονικό τρόπο: «Από πού ξέρεις εσύ, Σωκράτη», είπε, «ποια είναι τα ωραία και ποια τα άσχημα;» […] Περισσότερα

Λιαντίνης – Τα κατά Κίρκην

Romney-Lady-Hamilton-as-Circe

Ihr Frohlichen am Isthmos, und am Cephyss und am Taygetos. Holderlin

Ο Όμηρος είναι ή για τα μικρά παιδιά ή για τους πολύ γέροντες. Θα τον ακούσεις να παραμυθολογεί και θα σε δέσουν τα λόγια του, όπως σε δένουν μαύρα μάτια ή γαλανά, όταν δεν ξέρεις σχεδόν τίποτα ή όταν τα ξέρεις σχεδόν όλα. Έλα να ιδούμε, λοιπόν, κάτω απ’ αυτή τη διπλή οπτική του μικροσκοπίου και του τηλεσκόπιου τι λέει στην ιστορία της Κίρκης. Περισσότερα

Μ.Φουκώ – Αρχαίοι Έλληνες: ηδονή vs υγεία

ancient

ΑΠ.: Στο LUsagedes Plaisirs προσπαθώ να δείξω λ.χ. ότι υπάρχει μια αυξανόμενη ένταση μεταξύ ηδονής και υγείας. Αν πάρετε τους γιατρούς κι όλο το ενδιαφέρον για τη δίαιτα, βλέπετε πρώτα ότι τα βασικά θέματα είναι πολύ όμοια για αρκετούς αιώνες. Η ιδέα όμως ότι το σεξ έχει τους κινδύνους του είναι πολύ πιο ισχυρή τον 2ο αιώνα μ.Χ. απ’ ό,τι τον 4ο αιώνα π.Χ. Περισσότερα

Νίτσε – Περί του πάθους της αλήθειας

 slide_59_truth

Είναι άραγε η δόξα απλά και μόνο η νοστιμότερη τροφή του εγωισμού μας; Κι όμως! Ο πόθος της δόξας ήταν αναπό­σπαστο κομμάτι των πιο σπάνιων ανθρώπων, κα­θώς και των πιο σπάνιων στιγμών τους. Ειν’ οι στιγμές των ξαφνικών εκλάμψεων, όταν ο άν­θρωπος απλώνει το χέρι του με μία αγέρωχη κί­νηση, σαν να πρόσταζε τη δημιουργία ενός κό­σμου, αντλώντας κ’ εκπέμποντας φως από μέ­σα του. Περισσότερα

Οι 3 κατηγορίες ευτυχίας – Σοπενχάουερ

Arthur-Schopenhauer-ok

Από τούτα, γίνεται σαφές πόσο πολύ εξαρτάται ή ευτυχία μας από το τι είμαστε, από την ατομικότητα μας, ενώ, αντίθετα, αυτό πού συνήθως υπολογίζει κανείς είναι μόνον ή μοίρα μας, το τι έχουμε ή το τι θεωρούμαστε κοινωνικά. Όμως, ή μοίρα μπορεί να βελτιωθεί· επιπλέον, όταν υπάρχει εσωτερικός πλούτος, τότε, ασφαλώς, δεν απαιτεί κανείς πολλά απ’ αυτήν. Αντίθετα, ένας ηλίθιος είναι πάντοτε ένας ηλίθιος, ένα ξύλο απελέκητο παραμένει ξύλο απελέκητο μέχρι το τέλος της ζωής του, και ας βρίσκεται στον παράδεισο ανάμεσα στα ουρί. Περισσότερα