Fake news και επιβεβαίωση πηγής στην αρχαία Ελλάδα.

Οι αρχαίοι είχαν εντοπίσει το πρόβλημα των ψευδών ειδήσεων, επειδή αυτές συνήθως έφταναν από ανεπίσημες πηγές, πράγμα που καθιστούσε πολύ δύσκολη την αξιολόγησή τους. Για παράδειγμα:

Οι έμποροι σιτηρών συχνά διέδιδαν φήμες για καταιγίδες και ναυάγια για να αυξήσουν τις τιμές (τακτική που κι οι εχθροί χρησιμοποιούσαν κατά τη διάρκεια πολέμου)

Όταν ένας κουρέας διέδωσε την είδηση της καταστροφής που έπαθαν οι Αθηναίοι στην Σικελία το 413 π.Χ., την οποία άκουσε από έναν επιζώντα στρατιώτη, τον κατηγόρησαν για διασπορά αναταραχής και βασανίστηκε έως ότου κάποια στιγμή επιβεβαιώθηκε η ιστορία του.

Πως προσπαθούσαν λοιπόν να αξιολογήσουν τέτοιες ειδήσεις οι αρχαίοι;

  • Πρώτα, εξέταζαν την «ταυτότητα» του ομιλητή: ποια ήταν τα διαπιστευτήριά του;
  • Μετά, έβλεπαν τη θέση του ομιλητή. Αν ο παραπάνω φτωχός κουρέας ήταν ένας αριστοκράτης, μπορεί και να τον είχαν πιστέψει.
  • Οι αναφορές από πρώτο χέρι ήταν σαφώς πιο αξιόπιστες από διαδόσεις («τα μάτια είναι καλύτεροι μάρτυρες από τα αυτιά»).
  • Και τέλος, ποιο θα μπορούσε να είναι το κίνητρο που οδηγεί τον ομιλητή; Μήπως ψάχνει π.χ. για κέρδος;

Ο βέλτιστος τρόπος μιας ελεύθερης κοινωνίας για την διευκρίνηση και επεξεργασία των πληροφοριών, είναι να θέτει τις σωστές ερωτήσεις. Για τους Έλληνες, αυτό ακριβώς διέκρινε τη δημοκρατία από την τυραννία.

***

Πηγή: Από το βιβλίο του Γιώργου Γιώτη HOAX – Οδηγός επιβίωσης στην εποχή της παραπληροφόρησης των εκδόσεων Θύραθεν

Το αναφέρει ο Πλούταρχος στον “Βίο του Νικία”.

by Αντικλείδι ,  https://antikleidi.com

Αντικλείδι

Οι διαχειριστές του blog

Share
Published by
Αντικλείδι

Recent Posts

Η αντίληψη της ομορφιάς

Η συνείδηση αποτελεί προϋπόθεση για την αντίληψη της ομορφιάς και την ανάδυση της τέχνης και…

7 days ago

Είμαστε … καθυστερημένοι;

Έναρξη εκδήλωσης:  6.30 μμ. (Σημείωση: Η εκδήλωση θα αρχίσει με 50’ καθυστέρηση). (more…)

1 month ago

Η επικούρεια μηχανή. Ένα γλωσσικό μοντέλο που να μας λέει «φτάνει πια»

Μπορεί ένας ψηφιακός συνομιλητής να μας βοηθήσει να εξετάζουμε τις επιθυμίες και τους φόβους μας,…

1 month ago

Οι ηλίθιοι είναι ανίκητοι – οι άλλοι όμως, όχι εμείς!

Πολλές φορές οι ηλίθιοι είμαστε εμείς - επειδή αφήνουμε τις δικές μας σκέψεις να μας…

3 months ago

Η ανάπτυξη και αποτελεσματικότητα της Τεχνητής Νοημοσύνης

Ο Yann André LeCun (Γαλλοαμερικανός επιστήμων της πληροφορικής, καθηγητής στο New York University), και πρώην…

3 months ago

Η διατριβή του Jason Arday στο μικροσκόπιο: Η σύγκριση με την Paula Zwozdiak–Myers

Η λογοκλοπή δεν είναι απλά μια παραβίαση των κανόνων, αλλά πλήττει την αξιοπιστία της επιστημονικής…

3 months ago