Φερνάντο Πεσσόα – Η αναζήτηση της αθανασίας

kids

Οι ρεαλιστές κατορθώνουν μικρά πράγματα, οι ρομαντικοί μεγάλα. Πρέπει να είναι κανείς ρεαλιστής για να διευθύνει ένα εργοστάσιο. Πρέπει να είναι ρομαντικός για να διευθύνει τον κόσμο.

Ο ρεαλιστής είναι αυτός που ανακαλύπτει την πραγματικότητα- ο ρομαντικός αυτός που τη δημιουργεί. Ο Ναπολέων είναι απλώς ένας ποιητής, ο Κρόμγουελ ένας ζηλωτής, ο Καίσαρ ένας ρήτορας.

Η απόσταση ανάμεσα στον Χένρυ Φορντ και τον Τζων Μίλτον είναι πάντα μεγαλύτερη με το τρένο της επιστροφής.

αθανασία - Jacek Malczewski

αθανασία – Jacek Malczewski

Η επίτευξη ενός σκοπού είναι θάνατος, γιατί είναι το τέλος. Οι ρομαντικοί επιβιώνουν, αέναες μετενσαρκώσεις του ίδιου τους του εαυτού.

Ο πολιτισμός είναι ελληνορωμαϊκός και γι’ αυτό ακολουθεί την πορεία ανάπτυξης των λαών του Νότου. Εξακολουθεί να είναι σε κάποιο βαθμό μεσογειακός, αν και πέρασε, μέσω της Πορτογαλίας, τις Ηράκλειες Στήλες και προσέφε-ρε στη Ρώμη ολόκληρο τον κόσμο.

Οι εξερευνήσεις των θαλασσοπόρων, όπως αυτές του Ντραίηκ, του Φρόμπισερ, του Κουκ και (όπως λέει η Υπηρεσία Χορήγησης Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας) «των ομοίων» τους, είναι τόσο ασήμαντες στην κοινωνιολογία των ανακαλύψεων, ώστε όποιος Άγγλος θα ήθελε να θεωρείται πατριώτης καλά θα έκανε να μην τις αναφέρει καθόλου. Η συμβολή της Αγγλίας στην ουσία του πολιτισμού ήταν η πολιτική και όχι η ναυσιπλοΐα. Η Αγγλία ανακάλυψε τη θάλασσα αφού πρώτα της είπαν κατά πού πέφτει.

Σε κάθε κοινωνία, και σε κάθε εποχή, υπάρχουν τρεις κοινωνίες και τρεις εποχές. Υπάρχει, πρώτα απ’ όλα και ως βάση όλων, η ανθρωπότητα και εκείνος ο απροσδιόριστος χρόνος της διάρκειάς της, που στη γλώσσα μας τυχαίνει να ονομάζεται «αιωνιότητα». «Ο άνθρωπος κατέχει την αιωνιότητα», γράφει ο Μπράουνινγκ, αν και μπορεί να εννοούσε κάτι διαφορετικό. Υπάρχει, στη συνέχεια, και πάνω απ’ αυτή τη βάση, ο πολιτισμός στον οποίο η συγκεκριμένη κοινωνία και εποχή ανήκουν. Υπάρχουν, τέλος, οι μικρές συγκεκριμένες λεπτομέρειες του εδώ και τώρα που […]

Αυτά τα τρία επίπεδα ενδέχεται να έχουν όμοια ή ανόμοια δομή.

Στην αρχαία Ελλάδα αλληλοσυνδέονταν. Η αρχαία Ελλάδα κι ο πολιτισμός είχαν ίση διάρκεια, με άλλα λόγια κοινή ουσία. Η αρχαία Ελλάδα και ο πολιτισμός της, καθώς αποτελούσαν την απαρχή της κριτικής κοινωνικότητας, δηλαδή του ίδιου του πολιτισμού, ήταν ταυτόσημα με την ουσία της πολιτισμένης ανθρωπότητας. Επομένως, όταν στην αρχαιότητα ένας ποιητής έγραφε ως Έλληνας, έγραφε ως άνθρωπος. Ο Παράδεισος αυτός δεν έχει ανακτηθεί. Οι αρχάγγελοι εξεδίωξαν τον άνθρωπο από αυτόν τον τόπο και στέκουν εις τον αιώνα φρουροί στις άχρηστες πύλες του.

Ο αρχαίος Έλληνας ποιητής, για να αποκτήσει φήμη, έπρεπε να προσαρμοστεί σ’ ένα περιβάλλον. Εμείς πρέπει να επιλέξουμε ανάμεσα σε τρία. Για να προσαρμοστούμε και στα τρία, ο καθένας μας θα πρέπει να αποκτήσει τριαδική υπόσταση, κάτι που υπερβαίνει ακόμη και τις φιλοδοξίες ενός παρανοϊκού.

Στη Ρώμη, η οποία αποτελούσε την Αμερική της αρχαίας Ελλάδας, κι ως εκ τούτου τη λανθασμένη ερμηνεία της, […]

Η φήμη των εθνών αντιστοιχεί, κατά μία έννοια, στη φήμη των ανθρώπων. Υπάρχουν έθνη ιδιοφυή· υπάρχουν έθνη ταλαντούχα· και υπάρχουν έθνη πνευματώδη.

Στον πολιτισμό αυτόν όπου ανήκουμε, υπάρχουν τρία έθνη που είναι ιδιοφυή — τα τρία έθνη που έχτισαν τον σύγχρονο κόσμο. Ως προς τη σπουδαιότητα διαφέρουν μεταξύ τους, μοιάζουν όμως ως προς το εξής: και στις τρεις περιπτώσεις η αναγνώριση αυτής της σπουδαιότητας δεν υπήρξε άμεση.

Αθανασία - Henri Fantin-Latour 1889

Αθανασία – Henri Fantin-Latour 1889

Ο σύγχρονος πολιτισμός στηρίζεται σε τρεις αρχές — ελληνική παιδεία, ρωμαϊκή τάξη και χριστιανική ηθική. Ελληνική παιδεία σημαίνει ατομικιστικός ορθολογισμός, και κάθε φορά που κάποιο ευρωπαϊκό έθνος απομακρύνθηκε από αυτό το θεμελιώδες στοιχείο, κατέρρευσε ή χάθηκε. Ρωμαϊκή τάξη σημαίνει το κράτος να νοείται ως αυτοκρατορία, και κάθε φορά που κάποιο ευρωπαϊκό έθνος έχασε την αίσθηση αυτής της τάξης, κατέρρευσε ή ταπεινώθηκε. Χριστιανική ηθική σημαίνει […]

Στη συνέχεια, ο σύγχρονος πολιτισμός στηρίζεται σε τρία στοιχεία — εθνικότητα, την οποία δημιούργησε η Ιταλία· οικουμενικότητα, την οποία δημιούργησε η Πορτογαλία· και ελευθερία, την οποία δημιούργησε η Αγγλία.

Τα στοιχεία αυτά, τα οποία δημιουργήθηκαν από την ιδιοφυΐα τριών εθνών, διαδόθηκαν μέσω του ταλέντου τριών άλλων εθνών. Της Γερμανίας, που μετέστρεψε την Αναγέννηση σε Μεταρρύθμιση· της Ισπανίας, που […]· και της Γαλλίας, που έδωσε οικουμενικό χαρακτήρα στην Αγγλική Επανάσταση.

*******irostratos

Φερνάντο Πεσσόα – Ηρόστρατος (Η αναζήτηση της αθανασίας)

Ηρόστρατος: Εφέσιος πυρπολήσας κατά την νύκτα της γεννήσεως του Μεγάλου Αλεξάνδρου τον εν Εφέσω περίφημον ναόν της Αρτέμιδος, δια να παραμείνη το όνομά του αθάνατον εν τη ιστορία. Με αυτή του την πράξη κέρδισε την υστεροφημία που τόσο ποθούσε, αφού το όνομά του δεν έπαψε έκτοτε να μνημονεύεται, παρά τη σχετική απαγόρευση που επέβαλαν οι αρχές της πόλης στους εφεσίους, ή μάλλον ακριβώς λόγω αυτής.

by Αντικλείδι , http://antikleidi.com

Συναφές: 

15 από τις πολλές “μάσκες” που μας ξεσκέπασε ένας “λαθρεπιβάτης της ζωής”

Πεσσόα: ο ποιητής με τα πολλά προσωπεία

%d bloggers like this: